گويا مانند « آرتها كاسترا « 7 » » از « كاوتيليا « 8 » » كه گريناشى در گفتار خود در 1977 دربارهء « السياسة العامية » ( ص 36 و 37 ) آن را با اين يكى و سر الأسرار پيوسته ميداند . او و محمود منزلاوى ( درارينس ) دربارهء سر الأسرار سخن داشته و آن را با حساب النيم و كتاب القانون و القيافة و السياسة العامية آشكارشدهء در روزگار عبد الملك و با رسائل اخوان صفاء پيوسته مىپندارند و گويند كه سر الأسرار را دو نگارش است كوچك و بزرگ و به عبرى و روسى و لاتينى هم در آمده است . ع . تريكى در رسالهء خود دربارهء رسائل اخوان صفا آن را ساختهء آنان ميداند . 3 - آيين و پندار و پند تازيان دربارهء آيين و پندار عربها چندين كتاب داريم كه در فرهنگ ايران زمين ( 12 : 98 - 121 ) برشمردم ، گذشته از نگارشهاى جاحظ و ابن الكلبى ، آراء العرب و اديانها از ابو عبد اللّه حسين خالع رافقى بغدادى ( 331 - 422 ) بسيار ارزنده است ، مداينى در شرح نهج البلاغة ( 19 : 382 - 438 ) از آيين عربها سخن داشته و در آن ( ص 388 ) از ابن خالع نام برده و در آنجا ( 17 : 168 ) از سفارشها و پندهاى عربها ياد كرده است . بهترين دفتر فراگيرنده‌اى كه خوانده‌ام بلوغ الارب فى معرفة احوال العرب است از سيد محمود شكرى آلوسى بغدادى ( چاپ اثرى در مصر در 1342 در سه مجلد ) كه از آنچه عربها مىدانستند و يا بدان مىگراييدند ياد كرده است .

--> ( 7 ) - Artha Castra ( 8 ) - Kautiliya ( Jak Meyer ترجمهء ماك ماير )